Doç. Dr. Oğuz Kurdoğlu, Türkiye'deki meteorolojik felaketlerin son on beş yılda ciddi bir artış gösterdiğini belirtmektedir. Bu artışın en belirgin şekilde Karadeniz Bölgesi’nde görüldüğünü ifade eden Kurdoğlu, bu bölgede yaşanan afetlerin oranının yüzde 52 seviyesine ulaştığını vurguladı.
Karadeniz Bölgesi'nde Afet Riskinin Artışı
Son günlerde Doğu Karadeniz'de yaşanan şiddetli yağışlar ve kar yağışları, iklim değişikliğinin etkileri neticesinde yağışların düzeninin bozulduğunu ortaya koyuyor. Bu durum, sel, taşkın ve heyelan risklerinin bir hayli arttığını gösteriyor. Uzmanlar, iklim değişikliğinin sadece deniz ekosistemlerini değil, aynı zamanda havadaki nemin değişimini de etkilediğini dile getiriyorlar. Sonuç olarak, ani ve etkili yağışların sıklığında belirgin bir artış gözlemleniyor. Türkiye genelinde kayıt altına alınan yaklaşık 1500 meteorolojik afetten neredeyse 800'ü Karadeniz Bölgesi’nde yaşandı. Doç. Dr. Oğuz Kurdoğlu, yaşanan bu durumun ciddiyetine dikkat çekerek, acilen alınması gereken önlemler gerektiğini söylemektedir.
Suyun Rolü ve İklim Değişikliğinin Etkileri
Doç. Dr. Oğuz Kurdoğlu, bölgede görülen kar yağışlarının ne denli önemli olduğunu vurgulayarak, “Karadeniz'de her zaman heyelan riski mevcuttur. Bu yıl, geç de olsa yaylalara kar yağışı gerçekleşti. Trabzon ve Rize'nin yanı sıra Artvin ve Giresun'a da kar düşüyor. Bu durum, tarım faaliyetleri açısından oldukça faydalı bir gelişme. Eğer ani don olayları yaşanmazsa, toprakta su doygunluğu sağlanacaktır. Kar, yeryüzünde suyun birikimi açısından kritik bir öneme sahiptir. Ancak son yıllarda kar kalınlığında ortalama 30 santimetre kadar bir azalma olduğu gözlemlendi. Bu durum, yaz aylarında su kaynaklarının azalmasına neden olabilir. Dolayısıyla, kar ve yağışlar tarımsal açıdan faydalıdır, yeter ki bu durum zarar verici sonuçlar doğurmasın,” şeklinde görüşlerini ifade etti.
Kurdoğlu, kar ve yağışların bir arada etkili olmasının tehlikeleri artırabileceğine dikkat çekti. Yoğun düşen kar ve akabinde gelen bahar yağmurları, yüksek hava sıcaklığı ile birleştiğinde ciddi sel felaketlerine neden olabilir. Bu durum, özellikle eğimli arazilere sahip bölgelerde heyelanları da tetikleyebiliyor. Toprak su olarak doygun hale geldiği zaman, üst kısımlarda eriyen kar suları sıcaklık ve yağışla birleşerek hızla aşağı doğru akabiliyor. Bu süreç, ciddi tehlikeler yaratır ve bu açıdan Karadeniz Bölgesi’nin büyük riskler içerdiğini vurguladı.
Heyelan ve Sel Tehlikelerine Karşı Alınması Gereken Önlemler
Heyelan ve sel felaketlerinin etkilerini azaltmak amacıyla bir dizi önlem almak büyük önem taşımaktadır. Çeşitli çevresel koşullara göre mevcut yapıların dayanıklılığının artırılması ve altyapı sistemlerinin gözden geçirilmesi gerekmektedir. Özellikle eğimli arazilerde inşa edilen yapıların, heyelan ve sel durumlarına karşı dayanıklılığı artırılmalı ve bu riskler göz önünde bulundurularak projeler tasarlanmalıdır. Yerel yönetimler ve kamu kurumları, bu tür doğal afetler için tahliye planları oluşturmalı ve gerekli durumlarda halkı bilgilendirmelidir. Ayrıca, toplumda sel ve heyelan konusunda farkındalık artıracak eğitim programları düzenlenmesi, yerel halkın bu risklere karşı daha hazırlıklı olmasını sağlayabilir. Kamu ve özel sektör iş birliği ile hazırlık süreçleri geliştirilerek, gelecekte yaşanabilecek felaketlerin etkileri minimize edilebilir.
Doğal Kaynakların Sürdürülebilir Yönetimi
Kurdoğlu, doğal kaynakların sürdürülebilir yönetimi üzerinde durarak, doğaya uyum sağlama gerekliliğini vurguladı. "Gelecek nesiller için doğal kaynakların verimli kullanımı şart. Ekolojik denge gözetilerek bu kaynaklar üzerinde kararlar alınmalı," dedi. Yolların, eriyen kar ve yağmur sularının aşağı inmesine yardımcı olduğunu belirterek, bu durumun heyelanları tetikleyebileceğini açıkladı. Üst yapılar, yerel ekosistemler üzerinde kalıcı etkiler bırakabilir ve dikkatli değerlendirilmediklerinde, olumsuz sonuçlar doğurabilir. Mühendislik anlayışının doğayı dikkate alması gerektiğinin altını çizen Kurdoğlu, "Doğa ile yarışan değil, uyum içinde çalışan bir perspektif benimsemeliyiz,” diyerek tüm paydaşlara önemli bir mesaj iletti. Doğal kaynakların sorumlu yönetiminin sağlanması, hem çevresel hem de sosyal açıdan sürdürülebilir bir gelecek için elzemdir.
